1. Nöroendokrin tümörler (NET’ler) genellikle gastrointestinal sistemde ve akciğerlerde bulunan ve yavaş büyüyen tümörlerdir. Bunların çoğu diğer kanserlere kıyasla çok yavaş büyüdüğünden, genellikle ölçülebilir boyuta gelmeleri ya da belirtilere neden olmaları yıllar sürer. NET’lerin çoğu çok yavaş seyirli kanserdir. Ancak bazıları çok daha hızlı büyüme potansiyeline sahiptir.
2. NETler birçok kez başlangıçta hasta ve hekim tarafından fark edilememekte ve başka hastalıklarla karışabilmektedir.
3. Belirtilerin ilk ortaya çıkışından tanı konmasına kadar çok uzun süre geçebilmektedir.
4. Nöroendokrin tümörler arasında karsinoid tümörler, insülinoma, gastrinoma, VIPoma, glukagonoma ve somatostatinoma gibi salgıladıkları maddelere bağlı belirti verebilen veya nonfonksiyone diye isimlendirilen belirti üreten madde salgılamayan tümörler yer almaktadır.
5. NET'ler yavaş büyüyen tümörlerdir ve vücudun diğer kısımlarına yayılmayabilirler. Kötü huylu olan NET’ler sıklıkla karaciğer, akciğer veya kemik veya batın içi lenf nodları, karın boşluğu ve karın zarına metastaz yapabilmektedir.
6. NET’lerin ve karsinoid sendromun en yaygın semptomları karın ağrısı, sıcak basması, diyare, hırıltı, kronik öksürük, nüks eden akciğer enfeksiyonları, gaz, kalp çarpıntısı, deri döküntüsü, mide yanması ve kilo değişiklikleridir.
7. Karsinoid sendrom, gastrointestinal nöroendokrin tümörlerden aşırı hormon salımı ile ilişkilendirilmektedir. Genellikle tümör karaciğere veya diğer bölgelere yayıldığında görülür. Karsinoid kanser hastalarının %20’sinde karsinoid sendrom görülür.
8. Nöroendokrin kanserlerin tanısı ve izlenmesi için nükleer tıbbi görüntüleme ve biyokimyasal testler (kan, idrar, doku) kullanılmaktadır. Hastalığın tanı ve takibinde yararlı olabilecek başlıca testler şunlardır: kromogranin A (CgA), idrar 5-hidroksi indol asetik asit (5-HIAA), somatostatin reseptör görüntülemesi, bilgisayarlı tomografi, manyetik rezonans görüntüleme ve ultrason.
